Wednesday 20 November 2019
Home      All news      Contact us      English
azatutyun - 1 month ago

Խաղաղության Նոբելյան մրցանակը շնորհվել է Եթովպիայի վարչապետ Աբիյ Ահմեդին

Խաղաղության Նոբելյան մրցանակն այս տարի շնորհվեց Եթովպիայի վարչապետ Աբիյ Ահմեդին Աֆրիկայի ամենաերիտասարդ առաջնորդին, ում արևմտյան լրատվամիջոցները ամսիներ առաջ դեռ բնորոշել էին որպես ժողովրդավարության առաջամարտիկ, հեռատես ու համարձակ գործիչ: Մեկ տարի առաջ իշխանության գալով բռնապետական համբավ ունեցող երկրում, որը շատերն էին համեմատում Հյուիսային Կորեայի հետ, 43-ամյա Աբիյ Ահմեդը կառավարման առաջին իսկ օրից ձեռնարկեց քայլեր, որոնք մինչ այդ որևէ մեկը չէր հանդգնել: Հենց նրա որոշմամբ ազատ արձակվեցին քաղբանտարկյալները, որոնց գոյությունն անգամ նախորդ իշխանությունները կտրականապես հերքում էին: Երիտասարդ վարչապետը նաև վերացրեց շուրջ երկու տարի երկրում գործող արտակարգ դրությունը, ընդդիմադիր գործիչներին հանեց ահաբեկիչների ցուցակից ու ազատականացրեց տնտեսությունը: «Նա ազատ արձակեց մարդկանց, որոնք դարերով բանտերում էին և ընդհանրապես մոռացության էին մատնված: Սա չտեսնված առաջընթաց էր ցանկացած եթովպացու համար: Ես ինքս ծնվել և մեծացել եմ Եթովպիայում, և երբեք նրա նման առաջնորդ չեմ տեսել իմ ողջ կյանքի ընթացքում», - ասաց Ադդիս Աբաբայի բնակիչ Իկելե Բոգալեն։ Ներքաղաքական բարեփոխումներից բացի երիտասարդ վարչապետը բեկում էր արձանագրել նաև հարևան Էրիթրեայի հետ տարածքային վեճը հանգուցալուծելու հարցում: Էրիթրեան Եթովպիայից անկախացել է 1993-ին: 5 տարի անց, սակայն, հարևանների միջև պատերազմ էր սկսել, մոտ երկու տարի շարունակված ռազմական գործողությունները շուրջ 100 հազար մարդու կյանք էին խլել: 2000 թվականին կողմերը Ալժիրում խաղաղության համաձայնագիր էին ստորագրել, պայմանավորվածությունները, սակայն, 20 տարի մնացել էր թղթի վրա: Ռազմական լայնածավալ գործողությունների շարունակական սպառնալիքի պատճառով Եթովպիան, որ Աֆրիկայի երբեմնի ամենաարագ զարգացող երկիրն էր, դարձել էր ամենաաղքատներից ու հետամնացներից մեկը, ներդրումները շեշտակի նվազել էին, տասնյակ հազարավոր մարդիկ՝ արտագաղթել: Վարչապետի պաշտոնը ստանձնելուց ամիսներ անց Աբիյ Ահմեդը համաձայնեց Էրիթրեային փոխանցել վիճահարույց տարածքներն ու սկսել «խաղաղության և բարեկամության» նոր դարաշրջան: «Երբ Եթովպիայի և Էրիթրեայի միջև խաղաղություն հաստատվի, Աֆրիկյան այս տարածաշրջանը կդառնա խաղաղության ու զարգացման կենտրոն, մեր ժողովուրդը, որ դարձել է թափառական և ապրում է փախստականի պես, կվերադառնա հայրենիք, մեր քաղաքացիներն այլևս չեն վաճառվի կամ փոխանակվի ապրանքների նման», - նշել է Աբիյ Ահմեդը Խաղաղության մասին հռչակագրով կողմերը սկսեցին բարելավել դիվանագիտական ու առևտրային հարաբերությունները, վերականգնեցին հեռախոսային ու օդային հաղորդակցության միջոցները: Բացի այդ, դեպի ծով ելք չունեցող Եթովպիան այդ համաձայնագրով Էրիթրեայի նավահանգիստներից օգտվելու հնարավորություն ստացավ: Ի դեպ, հակամարտության կարգավորմամբ զբաղվում էր գերտերությունների եռյակը՝ Միացյալ Նահանգները, Մեծ Բրիտանիան և Նորվեգիան: Այսօր Եթովպիայի փողոցներում, ըստ «Ռոյթերզ»-ի, շատերն էին նրան ողջունում։ «Ես շատ երջանիկ եմ, այն ինչ մեր վարչապետն արել է՝ հանուն մեր երկրի, հանուն խաղաղության, ահռելի ձեռքբերում է ոչ միայն մեր սերունդների, այլև ողջ Աֆրիկայի համար», - նշեց բնակիչներից մեկը: Փորձագետները փաստում են, որ ձեռք բերված համաձայնությունը և սկսված բարեփոխումները ավարտին հասցնելու համար դեռ շատ քայլեր են անհրաժեշտ, և թերևս հենց դրան էր ուղղված Նոբելյան կոմիտեի այսօրվա ուղերձը : «Ինչ-որ մեկը կարող է ասել, թե դեռ վաղ էր շնորհել այս մրցանակը, սակայն, Նոբելյան կոմիտեն հավատում է, որ հենց հիմա է պետք ճանաչել Աբիյ Ահմեդի ձեռքբերումները և աջակցել նրան», - հայտարարեց հանձնաժողովի ղեկավար Բրիտ Անդերսենը: Ինքը՝ երիտասարդ առաջնորդը երախտագիտությամբ է ընդունել մրցանակն ու պնդել՝ ողջ Աֆրիկան է դրան արժանացել: Այս տարի Խաղաղության մրցանակի համար առաջադրվել էին աշխարհի ավելի քան 300 առաջնորդներ ու կազմակերպություններ, այդ թվում՝ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը: Հեղինակավոր Washington post-ն, ի դեպ, անցած տարեվերջին Փաշինյանին ու Ահմեդին ներառել էր աշխարհի այն երեք առաջնորդների ցանկում, որոնք կարողացել էին ժողովրդավարություն ու բարեկեցություն բերել սեփական երկիր:

Related news

Latest News
Hashtags:   

Խաղաղության

 | 

Նոբելյան

 | 

մրցանակը

 | 

շնորհվել

 | 

Եթովպիայի

 | 

վարչապետ

 | 

Ահմեդին

 | 
Most Popular (6 hours)

Most Popular (24 hours)

Most Popular (a week)

Sources